fa اثر عصاره آبی – الکلی سیاه‌دانه بر آسیب عملکرد کلیوی ناشی از دوکسوروبیسین در موش‌های صحرایی فيزيولوژی پزشکی Physiology كاربردي Applicable <p dir="RTL"><strong>اهداف:</strong> دوکسوروبیسین از داروهای مهم ضدسرطان است که باعث سمیت کلیوی می‌شود. سیاه‌دانه دارای اثرات ضدالتهابی و آنتی‌اکسیدانی است. هدف این مطالعه، تعیین اثرات عصاره آبی- الکلی تخم سیاه‌دانه بر آسیب عملکرد کلیوی ناشی از دوکسوروبیسین در موش‌های صحرایی بود.</p> <p dir="RTL"><strong>مواد و روش‌ها:</strong> در این مطالعه تجربی، 32 سر موش صحرایی نر نژاد ویستار به‌طور تصادفی ساده به 4 گروه 8تایی تقسیم شدند؛ گروه شاهد، گروه دوکسوروبیسین (5‌میلی‌گرم بر کیلوگرم)، گروه عصاره سیاه‌دانه (200میلی‌گرم بر کیلوگرم) و گروه عصاره سیاه‌دانه به‌همراه دوکسوروبیسین. گروه‌ها به‌مدت 5 هفته تیمار شدند و در روزهای صفر، 6، 10، 14، 21، 28 و 35 نمونه سرم و ادرار 24ساعته آنها جمع‌آوری شد. داده‌ها با استفاده از آزمون‌های آنالیز واریانس یک‌طرفه، تعقیبی توکی و <span dir="LTR">T</span>زوجی تحلیل شدند.</p> <p dir="RTL"><strong>یافته‌ها: </strong>میانگین اوره سرم در روز 10 در گروه دوکسوروبیسین در مقایسه با قبل از تزریق، افزایش معنی‌داری داشت. میانگین غلظت گلوکز ادرار در روز 28 در گروه سیاه‌دانه به‌همراه دوکسوروبیسین در مقایسه با گروه دوکسوروبیسین کاهش معنی‌داری یافت. میانگین <span dir="LTR">GFR</span> در روزهای 21 و 35 در گروه دوکسوروبیسین در مقایسه با روز کنترل کاهش معنی‌داری داشت. میانگین <span dir="LTR">GFR</span> در روزهای 28، 21 و 35 در گروه سیاه‌دانه به‌همراه دوکسوروبیسین در مقایسه با گروه دوکسوروبیسین افزایش معنی‌داری داشت. میانگین گلوکز سرم در روزهای 21 و 28 در گروه دوکسوروبیسین در مقایسه با روز کنترل کاهش معنی‌داری داشت.</p> <p><strong><span dir="RTL">نتیجه‌گیری:</span></strong><span dir="RTL"> عصاره آبی- الکلی تخم </span><span dir="RTL">سیاه‌دانه</span><span dir="RTL">، آسیب عملکرد کلیوی ناشی از دوکسوروبیسین در موش<strong>‌</strong>های صحرایی را کاهش داده و سبب بهبود میزان </span>GFR<span dir="RTL"> و کاهش گلوکوزوری می<strong>‌</strong>شود.</span></p> <p><strong>Aims:</strong> Doxorubicin is an important anti-cancer drug which can cause renal toxicity. <em>Nigella sativa</em> has anti-inflammatory and antioxidant effects. The aim of this study was to determine the effects of hydroalcoholic extract of <em>Nigella sativa</em> on doxorubicin-induced functional damage of kidney in rats.</p> <p><strong>Materials & Methods:</strong> This experimental study was implemented, using 32 male Wistar rats which were divided randomly into 4 groups control, doxorubicin (5mg/kg), <em>Nigella sativa</em> extract (200mg/kg) and <em>Nigella sativa</em> plus doxorubicin. The groups were treated for 5 consecutive weeks and on days 0, 6, 10, 14, 21, 28, 35 the 24-hour urine samples and serum were collected to measure the levels of serum and urine glucose, serum urea, urea clearance and Glomerular Filtration Rate. Statistical analyses were made using one-way ANOVA followed by the Tukey&rsquo;s test and paired T test<span dir="RTL">.</span></p> <p><strong>Findings:</strong> The mean of serum urea on day 10 in doxorubicin group was significantly increased compared to the pre-injection state. The mean of urine glucose on day 28 in <em>Nigella sativa</em> plus doxorubicin group was significantly decreased compared to doxorubicin group. The means of GFR on days 21 and 35 in doxorubicin group were significantly decreased compared to control day. The means of GFR on days 21, 28, 35 in <em>Nigella sativa</em> plus doxorubicin group were significantly increased compared to doxorubicin group. The means of glucose on days 21 and 28 in doxorubicin group were significantly decreased compared to control day.</p> <p><strong>Conclusion:</strong> The hydroalcoholic extract of <em>Nigella sativa</em> reduces the doxorubicin-induced functional damage of kidney in rats and helps improve the Glomerular Filtration Rate rate and decreases the glucosuria.</p> <p></p> سیاه‌دانه, سمیت کلیوی, دوکسوروبیسین, میزان فیلتراسیون گلومرولی, گلوکوزوری Nigella sativa , Renal Insufficiency , Doxorubicin, Glomerular Filtration Rate , Glucosuria 13 20 http://imtj.gmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1871-2&slc_lang=fa&sid=1 Mohebbati R. رضا محبتی mohebbatir@mums.ac.ir 8000319475328460019121 8000319475328460019121 No Physiology Department, Medicine Faculty, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran گروه فیزیولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران Abbsnezhad A. عباسعلی عباس نژاد abbasnezhada891@mums.ac.ir 8000319475328460019122 8000319475328460019122 No Basic Sciences Department, Medicine Faculty, Gonabad University of Medical Sciences, Gonabad, Iran گروه علوم پایه، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی گناباد، گناباد، ایران Khajavi Rad A. ابوالفضل خواجوی راد khajavirada@mums.ac.ir 8000319475328460019123 8000319475328460019123 Yes Physiology Department, Medicine Faculty, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran گروه فیزیولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران Mousavi S.M مجتبی موسوی 8000319475328460019124 8000319475328460019124 No Physiology Department, Medicine Faculty, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran گروه فیزیولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران Haghshenas M. میلاد حق شناس 8000319475328460019125 8000319475328460019125 No Physiology Department, Medicine Faculty, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran گروه فیزیولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران